Osip od pelena kod dece

Osip od pelena ili diaper dermatitis se često viđa kod novorođenčadi i najčešće se odnosi na kontaktni iritantni dermatitis koji nastaje usled dejstva većeg broja faktora. Može da se komplikuje razvojem sekundarne bakterijske ili gljivične infekcije.

U nastanku osipa od pelena primarnu ulogu imaju topla i vlažna sredina ispod pelena i mehaničko oštećenje kože usled čestog čišćenja čime se narušava barijerna funkcija kože. Razvoju oboljenja mogu da pogoduju brojni predisponirajući faktori poput seboreje, atopijskog dermatitisa, sistemska oboljenja kao i različiti alergeni iz deterdženata, omekšivača i sintetičih materijala uz iritanse (amonijak iz urina te lipase i protease iz stolice) i infekcije (gljivične i bakterijske) mogu da pogoduju nastanku oboljenja.

Oboljenje se klinički manifestuje pojavom mrljastog crvenila, bubuljica, plakova i erozija na glutealnoj regiji i perianalno. Prisustvo sitnih gnojanica na perianalnoj i genitalnoj regiji ukazuje na prisustvo gljivične infekcije koju izaziva Candida albicans. U najvećem broju slučajeva dijagnoza se postavlja na osnovu kliničke slike.

Ukoliko se promene ne povlače pod standardnom terapijom trebalo bi da se razmišlja o nekim drugim oboljenjima koja mogu da dovedu do zapaljenskih promena u glutelanoj regiji poput psorijaze, granuloma glutelae infantum, primarnoj kandidijazi, seboroičnom dermatitisu, acrodermatitis enetropathica i histiocitoza X.

Prognoza

U većini slučajeva pelenski ojed traje 3-4 dana i ima tendenciju ka spontanom povlačenju. Teži oblici oboljenja su posledica hronične iritacije kože ili sekundarne infekcije sa Candidom ili bakterijama.

Lečenje osipa od pelena

U cilju prevencije i smanjenja osipa u pelenskoj regiji potreno je pridražavati se sledećih preporuka:

  • Održavajte glutealnu i genitalnu regiju deteta čistom i što suvljom putem blagog čišćenja (sa pamučnim vaticama navlaženim mlakom vodom ili pod mlazom tečne vode) i čestog menjanja pelena odmah nakon uriniranja ili defekacije.
  • Izbegavajte upotrebu vlažnih maramica za čišenje kože, te omekšivača  i agresivnih deterdženata pri pranju veša
  • Preporučuje se povremeno izlaganje kože vazduhu bez nošenja pelena
  • Zaštitne kreme i dečija ulja mogu da spreče dejstvo vlage i iritanasa na kožu i da ubrzaju izlečenje.

Kod jače izražene upale indikovana je terapija blagim kortikosteroidnim kremama u što kraćem vremenskom periodu. Prisustvo gljivične infekcije zahteva upotrebu antimikotičnih krema. Bakterijske infekcije trebale bi se lečiti antibiotskim kremama. Kod jako izražene upale potrebna je opšta terapija sa antibioticima.

Mr. sci. med. dr Danica Milobratović, dermatolog
Dermatim dermatološka ordinacija, Beograd